Genitale Verminking

Vrouwelijke Genitale Verminking (VGV)

Bij VGV worden de vrouwelijke geslachtsorganen op verschillende manieren verminkt. Nederland kwam in de jaren negentig in aanraking met vrouwenbesnijdenis met de komst van vluchtelingen uit Afrika. Hoewel de besnijdenissen in Nederland verboden zijn, worden jaarlijks nog ongeveer 50 meisjes  in Nederland besneden. Bovendien ondervinden duizenden Nederlandse vrouwen, vooral van Afrikaanse afkomst, diverse problemen doordat ze besneden zijn.

Redenen besnijdenis

Hoewel sommige deskundigen wijzen in de richting van godsdienst, lijkt vrouwenbesnijdenis vooral cultureel ingebed te zijn. Een veel voorkomende reden is het behouden van de maagdelijkheid van het meisje. Zodra meisjes gaan menstrueren worden ze gezien als vrouw. In sommige culturen worden meisjes echter op zeer jonge leeftijd besneden, als ze rond de vijf of zes jaar oud zijn. De meest extreme vormen van vrouwelijke genitale verminking (infibulatie) garandeert de maagdelijkheid van de vrouw. Het verwijderen van de clitoris zorgt bovendien voor het verdwijnen van seksueel genot, alleen op die manier zouden vrouwen zichzelf in bedwang kunnen houden. Onbesneden meisjes worden in verschillende Afrikaanse en Aziatische culturen gezien als onrein en onhuwbaar. Voor een compleet overzicht van de landen waar vrouwenbesnijdenis voorkomt verwijzen we u door naar deze site.

Vormen van vrouwenbesnijdenis

De World Health Organization (WHO) onderscheidt vier verschillende vormen van vrouwenbesnijdenis.

  • Clitoridectomie
    Het verwijderen van de clitoris in zijn geheel of een gedeelte daarvan. Het wegsnijden van een klein gedeelte of de voorhuid van de clitoris wordt ook wel Sunna genoemd.
  • Excisie
    Bij deze vorm van vrouwenbesnijdenis worden de clitoris en de kleine schaamlippen geheel of gedeeltelijk verwijderd. Bovendien worden soms de grote schaamlippen ook verwijderd.
  • Infibulatie
    De meest heftige vorm van vrouwenbesnijdenis waarbij de clitoris meestal wordt verwijderd. Daarna worden de kleine en/of de grote schaamlippen dichtgenaaid waardoor er nog maar een kleine opening overblijft om te plassen en menstrueren.
    Tijdens de huwelijksnacht wordt de opening iets vergroot waardoor er geslachtsgemeenschap plaats kan vinden. Tijdens de bevalling wordt de opening nog groter gemaakt voor de geboorte. Na de geboorte wordt de vrouw echter weer dichtgemaakt, dit wordt ook wel defibulatie genoemd.
  • Niet geclassificeerd; alle andere vormen van vrouwelijke genitale verminking zonder een medische reden. Bijvoorbeeld prikken, kerven, schrapen, piercen en wegbranden.

Gevolgen van vrouwenbesnijdenis

Als meisjes op jonge leeftijd besneden worden brengt dat grote risico’s met zich mee. Vooral omdat dit vaak zonder verdoving en met onsteriele voorwerpen wordt uitgevoerd. Vrouwen die infibulatie hebben ondergaan hebben de meeste klachten.

Directe gevolgen:

  • Extreme pijnen, vooral als de besnijdenis onverdoofd wordt uitgevoerd
  • Pijn bij het plassen. Bij infibulatie ophoping van de urine omdat de urine er alleen maar met kleine druppeltjes uit kan.
  • Grote kans op infecties. Zeker als de ingreep met onsteriele voorwerpen wordt uitgevoerd.
  • Hevige bloedingen en bloedarmoede

Indirecte gevolgen:

  • Extreme menstruatiepijnen. Doordat het bloed de vagina maar heel langzaam kan verlaten.
  • Urineweginfecties en ophoping.
  • Chronische pijn in de onderbuik.
  • Onvruchtbaarheid door infecties.
  • Verhoogd risico op HIV- infectie.
  • Moeizame seksuele gemeenschap.
  • Angst en depressie.

Juridisch Perspectief

Alle vormen van vrouwelijke genitale verminking zijn verboden in Nederland. In het strafrecht is vgv opgenomen in de wetgeving rondom kindermishandeling. De maximale gevangenisstraf die hierop staat is 12 jaar. Ook kan er een geldboete opgelegd worden van maximaal €76,000. Wanneer de verminking wordt uitgevoerd door de ouders of voogd van het meisje zelf, kan deze straf met een derde verhoogd worden. Ook mensen die helpen tijdens de verminking, opdracht geven, er voor betalen of anderszins betrokken zijn, zijn strafbaar. Deze handelingen worden in het Nederlands strafrecht gezien als uitlokking, medeplichtigheid of mededaderschap.

Internationaal
Ook wanneer de verminking in het buitenland heeft plaatsgevonden, zijn er in Nederland strafrechtelijke gevolgen wanneer het slachtoffer de Nederlandse nationaliteit heeft of een geldige verblijfsstatus heeft. Dit geldt ook wanneer de dader niet in Nederland verblijft of een andere nationaliteit heeft.

Zorgprofessionals
Zorgverleners mogen niet meewerken aan de verminking, noch aan het opnieuw dichtnaaien van de vrouwelijke geslachtsdelen, bij minderjarige of meerderjarige vrouwen. Artsen, verpleegkundigen of ander zorgpersoneel dat alsnog meewerkt aan genitale verminking kan berecht worden op basis van het medisch tuchtrecht.

Hulp

Bent u werkzaam in de zorg of het onderwijs en wilt u meer informatie over vrouwenbesnijdenis. We verwijzen u graag door.

  • Voor meer informatie verwijst Femmes for Freedom u graag door naar Pharos (doorlinken naar Pharos.nl) het kenniscentrum dat in Nederland over vrouwenbesnijdenis gaat. Ook op het Focal Point meisjesbesnijdenis is er veel materiaal beschikbaar voor professionals in de gezondheidszorg, maatschappelijk werk en het onderwijs.
  • U kunt Pharos mailen via focalpointmeisjesbesnijdenis@pharos.nl
  • Meisjesbesnijdenis is een ernstige vorm van kindermishandeling. Er bestaat daarom handelingsprotocol en meldpunt.

Meisjesbesnijdenis is verboden in Nederland en daarom strafbaar. Als je zelf dringend hulp nodig hebt kun je altijd contact opnemen met de volgende instanties:

  • Sense, voor vragen over je lichaam, seksualiteit en voorbehoedsmiddelen: 0900 402 40 20
  • Informatie over spreekuren voor hulp bij VGV
  • Veilg Thuis 24/7: 0800-2000
  • In het buitenland is het Ministerie van Buitenlandse Zaken verantwoordelijk voor hulp aan alle Nederlanders. Ze zijn 24/7 bereikbaar via +31 247 247 247

Verdere Informatie